ТОПЫРАҚТЫ КЕСУ ПРОЦЕСІНІҢ ЭНЕРГИЯ СЫЙЫМДЫЛЫҒЫН ТӨМЕНДЕТУ АРҚЫЛЫ БУЛЬДОЗЕРДІҢ ТИІМДІЛІГІН АРТТЫРУ

Авторы:

Р.А.Козбагаров (Первый автор)

Ж.К. Жусупов (Соавтор)

М.С. Жиенкожаев (Соавтор)

К.К.Шалбаев (Соавтор)

Н.С.Камзанов (Соавтор)

Дата издания

01.01.2023

На каком языке издана

Казахский язык

ISSN

ISSN 1609-1817 (Print) ISSN 2790-5802 (Online)

Область исследования

Инжиниринг и технологии

Тип исследования

Прикладное

Аннотация (краткое описание)

Аңдатпа. Бульдозер - бұл құрылым қарапайымдылығына, әмбебаптығына және салыстырмалы түрде арзан бағасына байланысты кең таралған жерді қазып тасымалдайтын машина (ЖҚТМ). Қайырма күректің топыраққа енуін қамтамасыз ету үшін ол кесу бұрышымен 55 - 60° орнатылады, бұл тереңдеу кезінде қарсылықты төмендетеді, бірақ топырақты кесу кезінде қосымша кедергі жасайды. Топырақтың физикалық-механикалық қасиеттерінің көрсеткіштеріне және жұмыс режиміне байланысты қазу процесінде оның кесу бұрышын бейімдеуді қамтамасыз ететін бульдозердің жұмыс жабдығының (ЖЖ) аспа конструкциясын жетілдіру ЖҚТМ тиімділігін арттыратын перспективалы бағыт болып табылады. Гидроцилиндрдің көмегімен жүзеге асырылатын кесу бұрышын реттейтін бульдозерінің ЖЖ аспалы конструкциялары белгілі. Алайда, олар гидравликалық басқару тізбегінің күрделенуіне, жабдықтың құнын арттыруға және бульдозер машинисіне жүктеменің жоғарылауына байланысты кең таралмады. Кесу бұрышы мен тереңдігінің синхронды өзгеруін қамтамасыз ететін асындыны жасау техникалық-экономикалық көрсеткіштерді жақсартады және ЖЖ бульдозерінің құрылымын жеңілдетеді. Сондықтан, ауыспалы кесу бұрышы бар ЖЖ бульдозер аспасының ұтымды кинематикалық параметрлерін негіздеу өзекті мәселе болып табылады.

Соответствие целям устойчивого развития (ЦУР)

URI

https://vestnik.alt.edu.kz/index.php/journal/article/view/844

DOI

10.52167/1609-1817-2023-124-1-16-24

Тип публикаций

Статья

Практическое значение

Бульдозер қайырма күрегін тереңдету кезінде кесу бұрышының төмендеуі қазу кедергісін азайтады, бұл негізгі трактордың қозғалтқышының тұрақты қуатымен кесілген жоңқалардың қалыңдығын арттыруға немесе топырақты кесудің жұмыс жылдамдығын арттыруға мүмкіндік береді. Екі жағдайда да ұсынылған жабдықтың өнімділігі 55° негізгі кесу бұрышымен салыстырғанда артады. Ұсынылатын базалық жабдықтың өнімділігінің өзгеруі – ДЗ-27С 1.0 м биіктіктегі автомобиль жолының үйіндісін салу кезінде бульдозердің ЖЖ аспасының нақты жағдайында базамен салыстырғанда сәйкесінше 8.1 және 13.2% машиналар кешенінің өнімділігінің жоғарылауына әкеледі, топырақтың I-II санаты III-IV санаттағы топырақтарда 38.0 және 67.8% құрайды және айтарлықтай нәтиже береді. Еңбек шығындарының 17.5% төмендеуі, топырақты игерудің өзіндік құнының – 18.8% төмендеуі, машиналар кешеніне жұмсалатын үлестік капитал салымдарының - 15.6% және келтірілген шығындардың -18.5% төмендеуіне әкеледі.

Данный документ располагается в коллекциях

Публикации в КОКСОН

Файлы документа

1. Вестник КазАТК №1(124),2023,16-24.pdf