Использование: Промышленность строительных материалов. Задача: значительно упростить технологию изготовления арболитовой смеси и повысить прочность при сжатии арболита за счет использования шлакощелочного вяжущего, рисовой лузги и золошлаковой смеси. Сущность полезной модели: При введении в состав арболитовой смеси нового состава шлакощелочного вяжущего образуется искусственный камень с высокой прочностью. Это обусловливает повышение прочности арболита на сжатие за счет упрочнения контактной зоны, т.к. цементные яды и вредные экстрактивные вещества выделяющиеся из стеблей хлопчатника, не действуют на шлакощелочное вяжущее. Введением золошлаковой смеси можно регулировать прочность на сжатие и плотность арболита, а также улучшает его макроструктуру. Соотношение соответствующих компонентов следующие в масс. %: шлакощелочное вяжущее - 20-35% рисовая лузга - 4-20,5% золошлаковая смесь - 20,5-45% вода - остальное

Полезная модель относится к гидравлическим машинам объёмного вытеснения и может быть использовано для очистки промышленных и бытовых сточных вод от органических примесей. Цель полезной модели - повышение производительности и улучшения эффективности воздействия на органические примеси, а также уменьшение массы привода и увеличение возможностей устройства. В устройстве, снабжённом электродами, один из которых неподвижным и установлен в изоляторах на корпусе насоса, со стороны лопастей на их периферии с выходом в зазор между корпусом и рабочим колесом насоса, а вторые подвижные на периферийной части лопастей и со стороны, противоположенной направлению вращения колеса. При этом лопасти в зоне установки электродов имеют отражатели в виде упругих пластин из материалов стойких к разрушительному действию электрогидравлических ударов, изготовленных из резины, текстолита, капрона, нейлона, пластмасс и т.д. Электроды подключаются к генератору импульсов тока, обеспечивающему пробой межэлектродного промежутка и вращение рабочего колеса. 1 н.п. ф-лы, 2 з п. ф-лы, 3 илл.

Бұл мақала жазық кернеулі күйдегі серпімді жүйелердің құрылымдарының сенімділігін анықтау мәселелеріне арналған. Дегенмен, есептеу әдістерін әзірлеу кезінде серпімді және штангалық жүйелердің сенімділігі ескеріледі. Демек, заман талабына сай жетілдірілді. Тапсырманы шешуде сенімділік пен ұзақ мерзімді өнімділікті қамтамасыз ететін конструкторлық параметрлер мен технологиялық шешімдерді таңдау маңызды. Конструкциялардың механизмдері мен штангалық жүйелерін есептеу кезінде иілу және айналу моменттері өзара байланысты. Кернеу күйінің қалыпты құрамдастарынан есептелген кернеу де қалыпты. Иілу және айналым кездердері бір күш коэффициентімен қосылады, яғни олар қатаң корреляцияланады және олардың қатынасы тұрақты және мұнда кездейсоқ шаманың динамикасы белгілі таралу заңымен анықталады. Егер жұмыс кернеуі асимметриялық цикл кезінде өзгерсе, оның орнына эквивалентті симметрия циклінде көрсетілген амплитудаларды қолданамыз. Жазық кернеу күйіндегі серпімді жүйелердің құрылымдарының сенімділігі анықталып, динамикасы берілген.

Исследовано влияние пильных отходов добычи природного камня ракушечника месторождения Бейнеу и химических добавок на сохраняемость свойств бетонной смеси. Определено, что при применении суперпластификатора MasterRheobuild 5555 (1,6% от массы вяжущего или 6,75 кг/м3 ) сохраняемость подвижности бетонной смеси составляет 2 часа, затем наступает ее резкое снижение и это сопровождается снижением объёма вовлеченного воздуха до 16%. Введение в состав бетонной смеси В35 суперпластификатора Sika ViscoCrete 20HE KZ в количестве 1% от массы вяжущего или 4,20 кг/м3 продлевает сохраняемость подвижности до 4 часов 30 минут и снижение осадки конуса сопровождается снижением исходного объёма вовлеченного воздуха до 7 %. Результаты исследований показали, что для повышения сохраняемости бетонных смесей с суперпластификаторами необходимо сделать в первую очередь подбор компонентов «суперпластификатор – цемент – наполнитель», обладающих хорошей совместимостью.

In the modern construction industry of Kazakhstan, to ensure the needs of the market, there is an urgent essential to improve the quality of concrete and expand its functional purpose. To a large extent, this is achieved by designing concrete as composite materials with different structures, quantities and nature of components. The multicomponent composition makes it possible to effectively manage the structure formation processes of the concrete cementing matrix and obtain concretes with the required properties. This article presented the effect of plasticizing and air-entrainingadmixtures on the properties of heavy concrete. The compositions of concrete mixture with plasticizing and air-entraining admixtures were selected. The results of study of plasticizing and air-entraining admixtures effect on average density, workability, com-pressive strength of concrete samples are presented. The effectiveness of introduction of a complex admixtures was evaluated in order to further improve operational prop-erties of concrete. The plasticizing effect makes it possible to increase workability of concrete mortar while by reducing water-cement ratio from 0,5 to 0,38. Due to this, density and strength of concrete increased while improving operational characteris-tics. The combined effect of plasticizing and air-entraining admixtures had a positive effect on mobility of concrete mortar and its strength of concrete samples. The signifi-cant strength of 47,2 MPa was achieved with the combined introduction of a plasticiz-ing and air-entraining admixtures in the amount of 1,2% and 0,5% of the cement weight, thereby increasing the strength of concrete samples by 32% compared to the control sample

To assess the condition of the structures of buildings and structures it is necessary to perform a comprehensive analysis of the factors affecting their performance characteristics - concrete strength, thermal conductivity and humidity of concrete, frost resistance, and water resistance. However, with a variety of controllable parameters the control of concrete strength takes a special place because the main factor of structure condition estimation is the correspondence of actual concrete strength to the design requirements. The paper presented the basic methods of concrete strength control which are used while examining the constructions of buildings and structures. The results of the experiments comparing the data obtained by destructive, non-destructive, and alternative methods were investigated. A wireless sensor of concrete strength, produced in Kazakhstan, was used when carrying out the tests with the use of smart technology. And the graphical quantitative-qualitative method "web" used by the authors allowed to determine and identify the features of each method.

Strength and stiffness assessment of rod mechanisms and robotic manipulators is commonly performed using finite element methods (FEM), while motion-induced inertia is often represented by resultant forces and moments applied at link centers of mass. This simplification is inherently approximate because inertial and gravitational forces are distributed along the link and depend on instantaneous kinematics. The main contribution of this paper is a systematic FEM-ready algorithm that extends a previously planar distributed-inertia concept to a formulation applicable to both planar and spatial rod models. The proposed approach computes distributed inertial and weight load intensities in the local coordinate system of each moving rod from kinematic quantities (link orientation, angular velocity/acceleration, and pole accelerations), transforms them into consistent equivalent nodal forces and moments, and assembles them into the global FEM equilibrium system for strength and stiffness calculations. Unlike flexible multibody dynamics formulations (e.g., floating frame of reference formulation (FFRF)/ANCF) absolute nodal coordinate formulation, which primarily target time-domain dynamic simulation, the proposed method is design-oriented and directly produces configuration-dependent engineering outputs-bending moments, axial forces, and longitudinal/transverse displacements-required for link cross-section sizing and stress assessment. The method is demonstrated on a six-bar planar mechanism to illustrate the influence of distributed inertia on internal force and deformation diagrams at low and high driving speeds.

Improving the durability of reinforced concrete sleepers is essential for railway infrastructure exposed to dynamic loading, moisture, and repeated freeze–thaw action. This study proposes a material-level modification approach for heavy concrete for type 2 reinforced concrete sleepers based on the combined use of activated microsilica, a ferroalloy-production byproduct, electrolyzed mixing water, and a polycarboxylate superplasticizer. The novelty of the work lies in the preliminary electrochemical activation of microsilica in an alkaline medium and in the optimization of its joint use with KN-5 by means of second-order experimental design. The concrete was evaluated by compressive and bending strength tests, scanning electron microscopy (SEM), water-penetration testing, and freeze–thaw resistance testing. All modified mixtures outperformed the reference concrete. The highest 28-day compressive strength reached 67.0 MPa, while bending strength reached 7.26 MPa. SEM observations showed a denser and more homogeneous cement matrix with reduced capillary porosity and improved interfacial transition zones. Water resistance improved from W8 for the reference mixture to W10–W14 for the modified concretes. Most modified mixtures achieved a frost resistance grade of F500, and the composition containing 15% activated microsilica and 1.0% superplasticizer reached F550. The proposed approach is effective at the material level for producing heavy concrete with enhanced strength and durability characteristics for reinforced concrete sleeper applications.

The relevance of the topic is due to the need to design and construct foundations in conditions of dense urban development and weak soils. The aim of this work is to study the features of pile foundation design, taking into account the stability of the excavation and the effect of phased loading on foundation settlement. The novelty of the research lies in the numerical modeling of phased construction using a wall in the ground, as well as the analysis of changes in the stress-strain state of the foundation, taking into account the stages of pile installation. Calculations performed in the Plaxis 2D software environment showed that when a five-story building is fully loaded, the foundation settlement does not exceed 1 cm, which is within the maximum permissible values according to the standards. The maximum horizontal displacement of the enclosing wall was 0.45 cm, which also indicates its stability at an excavation depth of up to 3 m and the presence of anchors. The results confirm the effectiveness of the combined system—walls in the ground, anchors, and pile foundations—when building on weak soils in confined conditions. The work is of practical value for the engineering and geotechnical justification of construction solutions in densely built-up areas.

Оқулықта алюминий металлургиясының негіздері, оның қасиеттері, қолдану салалары және алюминий тотығы мен түпкілікті өнім – тауарлық алюминий өндірісінің теориясы мен технологиясының негізгі ережелері келтірілген. Алюминийді сынықтар мен қалдықтардан, алюминий өнеркәсібінде жолай түзілетін аралық өнімдерді қайта өңдеу сұрақтары қамтылған. Сонымен қатар, алюминий тотығы мен металдық алюминийді өндірудің негізгі процестерінің материалдық баланстарының егжей-тегжейлі есептеулері ұсынылған. Оқулық 6В07203 – «Металлургия және пайдалы қазбаларды байыту», 6В07219 – «Түсті металдар металлургиясы», 6В07212 – «Металлургиядағы рециклинг» білім беру бағдарламалары бойынша оқитын білім алушыларға арналған. Сонымен қатар, зауыттардың инженерлік-техникалық қызметкерлеріне пайдалы болуы мүмкін. Кесте 70, сурет 71, әдебиеттер атауы 14.